Hele generaties weten inmiddels niet beter dan dat Steam van Valve bestaat. Maar waar de Half-Life ontwikkelaar eerst slechts een winkel uitbaatte, timmeren zij de laatste jaar ook aan hardware. Die reis begon in 2013 met de eerste generatie Steam Machine. Het idee: De PC ervaring naar het console-ecosysteem brengen via derden. De eerste generatie mislukte echter, de techniek was er nog niet. Maar dertien jaar later probeert Valve het weer. En dit keer houdt het alles in eigen hand. Een machine die doet terugdenken aan de GameCube, en een geheel nieuwe controller. Slaagt Valve deze keer wel in zijn doelen? Gamed heeft het geluk er 1 in bezit te hebben.

Want de Valve Steam Machine is schaars. Op basis van een queue kan je kans maken om op de aankooplijst te komen. En van daaruit kan je de machine kopen. Een omslachtig systeem, maar bedoeld om scalpers tegen te gaan. Ondergetekende had alle geluk van de wereld en zat in de eerste groep aankopers. Maar om terug te gaan naar de Steam Machine. De hamvraag is natuurlijk: Voor wie is de Steam Machine?

Om die vraag te beantwoorden moeten we terug in de tijd. Zoals gezegd werd er in 2013 al een poging gedaan om de PC ervaring samen te laten smelten met consoles. Met de eerste generatie Steam Controller en een specificatielijst voor derden dacht Valve dat andere bedrijven de hardware zouden leveren, vergelijkbaar met wat 3DO in de jaren negentig probeerde. Die hardware kwam er ook, o.a. van Zotac en van Alienware. Toch werd dit geen succes. De hardware was te gevarieerd, de controller was niet robuust genoeg en bovenal, SteamOS, het besturingssysteem van de Steam Machine, bleek nog lang niet gereed voor het soort ervaring wat Valve wilde bieden. Titels waren slecht ondersteund of konden domweg niet gespeeld worden. Kortom: Het was ambitieus maar kwam te vroeg.


Een kleine dertien jaar later is dat heel anders. Valve timmert inmiddels lekker aan de weg qua ondersteuning, wat via Proton, een tussenlaag gebeurt. De prestaties van SteamOS zijn bij sommige games zelfs beter dan onder Windows en ook de Steam Controller (waarover later meer) is verbeterd. Veel is hier geleerd uit de eerdere hardware die Valve uitbracht. De Steam Deck gaf in 2022 het startsein voor comfortabel PC games spelen op een handheld en werd dan ook een groot succes. De Deck is inmiddels gemeengoed genoeg dat je die her en der kan tegenkomen in winkels. Het bracht Valve de kennis bij die het in 2013 niet had - Om een PC-ecosysteem te doen slagen op een handheld, moet de ervaring zo gebruikersvriendelijk mogelijk zijn. Met die insteek werd de Steam Deck zelfs voor de casual gamer aantrekkelijk, en precies dat is waar de Steam Machine nu ook voor gaat.

Valve kwam er achter dat vele gebruikers van de Deck deze veel docked inzetten, zoals de Nintendo Switch. Omdat een handheld maar beperkte ruimte heeft om zijn hitte kwijt te kunnen, kon de Deck niet altijd mee met de meer traditionele consoles. Op dit punt stapt de Steam Machine in, tezamen met de eerder geleerde ervaringen. Want een kleine game PC kan je overal halen, of zelf samenstellen. Valve ontmoedigt het ook niet om SteamOS op andere machines te installeren, iets wat je Nintendo of Sony niet hoeft te vragen. Valve positioneert de Steam Machine echter als een apparaat dat een PC kan zijn, maar ook een console kan wezen. Het wilt het PC-ecosysteem verenigen met de console-ervaring van plug en play. Een probleem zo oud als Stonehenge.

Met de ervaring en wijsheid van de eerste generatie Steam Machines en de Steam Deck in hand werd de nieuwe Steam Machine samengesteld. Een ware schoonheid qua design. Het formaat is praktisch hetzelfde als de aloude Nintendo GameCube, maar oogt een stuk luxueuzer. Je merkt dat je met een premium product te maken hebt. En voor dat geld, waarover later meer, mag dat ook. Deze review zal zich focussen op de vernieuwde Steam Controller alsmede de Machine zelf.

Steam Controller:


We beginnen maar eerst met de Steam Controller. Een controller die PC controls en console controls nabootst. De nieuwe controller ligt fijn in de hand en voelt erg luxe aan. Naast de gebruikelijke controller knoppen is er een gyroscoop voorhanden. Middels Grip Sense kan je hiermee Wii-achtige gyroscopische bewegingen maken. Daarnaast zijn er ook twee touchpads aanwezig die de muis nabootsen met haptische motoren. Aan de onderkant bevinden zich R/L 4 en 5 knoppen, om specifieke toetsenbordcombinaties te emuleren.

De voornaamste knoppen betreffen de Steam en de Quick Access knoppen. De Steam knop brengt je gelijk naar het hoofdscherm, maar heeft ook een unieke feature: Het kan je TV-set wakker maken en gelijk in de Big Picture Mode opstarten. Het is een klein detail, maar in de praktijk merkte ik hoe fijn het is dat je gelijk door kan gaan met gamen vanaf de bank. Net als consoles is er ook een slaapstand ingebouwd - welke je dan met diezelfde Steam knop wakker kan maken.

De Quick Access knop toont je details over je notificaties, maar ook kan je hier per game instellingen aanpassen. Ook zie je hier o.a. de temperatuur van de Steam Machine en kan je hier internet instellingen wijzigen. Een nuttige knop zonder dat je apart naar de Instellingen hoeft te gaan. Dit alles kan je op meerdere manieren opladen. Via de traditionele USB, maar Valve levert ook een klein apparaatje mee wat je in een USB poort van de Steam Machine stopt: De Puck. Deze vervult een duorol: Het is een draadloze zender voor je controller, waarbij vier Steam Controllers per Puck worden ondersteund, maar het is daarnaast ook een oplaadstation, waarbij de Puck magnetisch aan de onderkant van de Controller vastklikt. In de praktijk bleek dit ideaal uit te pakken: de Puck biedt in wezen hetzelfde als het docking station van een Nintendo Switch. Je kan de Controller dus overdag rustig opladen en is met een paar uur weer volledig gereed. De batterijduur van de Controller mag overigens niet onbenoemd blijven: Na vier tot vijf uur spelen was er slechts 1 streepje weg, en Valve zelf zegt dat de Controller een duur van 35 tot 40 uur kent voordat deze opnieuw opgeladen dient te worden.